მეცნიერებმა შექმნეს ალმასი, რომელიც ჩვეულებრივ ალმასზე გაცილებით მტკიცეა

ადამიანთა დიდი ნაწილისთვის, დედამიწაზე არსებული ყველაზე მტკიცე მატერია ალმასთან ასოცირდება — ბეჭდებში თავმომწონე ციცქნა ქვებთან, რომელსაც ფოლადისა და ქვის გაჭრაც კი შეუძლია. 

გასული რამდენიმე წლის მანძილზე, მეცნიერებმა ეს სიმტკიცე თანდათან კიდევ უფრო დახვეწეს. ავსტრალიელ მკვლევართა ჯგუფმა შექმნა უიშვიათესი ალმასი, რომელიც უფრო მტკიცეა, ვიდრე ჩვეულებრივი ალმასი.

ეს ალმასი ლონსდეილიტის ვერსიაა; ეს უკანასკნელი კი დედამიწაზე ბუნებრივად მოიპოვება მეტეორიტების დაცემის ადგილებში.

იგი განსაკუთრებულია იმ მხრივ, რომ ალმასთა უმრავლესობა შედგება კუბის ფორმის სტრუქტურის ნახშირბადისგან, ლონსდეილიტს კი ექვსკუთხა სტრუქტურა აქვს, რაც მას 58%-ით უფრო მტკიცეს ხდის, ვიდრე ჩვეულებრივ ალმასს.

ამჟამად, მკვლევრებს შესაძლებლობა მიეცათ ლაბორატორიაში შეექმნათ ნანო-მასშტაბის ლონსდეილიტის ვერსია. მათი თქმით, ის გაცილებით მტკიცეა, ვიდრე ალმასის ბუნებრივი ვერსია.

ის იმდენად ძლიერია, რომ ჯგუფის ვარაუდით, მისი გამოყენება შესაძლებელი იქნება მაღაროებში, ულტრა-მტკიცე საგნების, მათ შორის ჩვეულებრივი ალმასების დასაჭრელადაც კი.

„ალმასის ატომის ექვსკუთხა სტრუქტურა მას უფრო მტკიცეს ხდის, ვიდრე ჩვეულებრი ალმასს, რომელსაც კუბისებრი სტრუქტურა აქვს“, — ამბობს ავსტრალიის ეროვნული უნივერსიტეტის უფროსი მკვლევარი ჯოდი ბრედბი. 

ახალი ალმასი ჯგუფმა ნანოინჟინერიის გამოყენებით, ამორფული ნახშირბადისგან დაამზადა.

ლონსდეილიტი პირველად 1967 წელს, არიზონის შტატში, კანიონ-დიაბლოს მეტეორიტის ჩამოვარდნის ადგილას აღოაჩინეს. მანამდე მის შექმნას მეცნიერები ლაბორატორიაშიც ცდილობდნენ, თუმცა უშედეგოდ. პროცესი წარმოუდგენლად მაღალ ტემპერატურას, 1000 გრადუს ცელსიუსს მოითხოვდა.

ამის სანაცვლოდ, ჯოდი ბრედბიმ და მისმა გუნდმა სხვა მეთოდი ამჯობინა.

ნახშირბადი მათ მოათავსეს მოწყობილობაში, რომელსაც ალმასის გრდემლს უწოდებენ. იგი შედგება საწინააღმდეგო მხარეს მოთავსებული ორი ალმასიგან, რაც ისეთივე მაღალ წნევას წარმოქმნის, რაც დედამიწის სიღრმეებშია.

ამ მოწყობილობის გამოყენებით, მკვლევრებმა ალმასი მხოლოდ 400 გრადუს ტემპერატურაზე შექმნეს.

„ამ ახალ ალმასს თქვენ საქორწინო ბეჭდებში ვერ იხილავთ, მას უფრო მაღაროებში წააწყდებით“, — ამბობს ბრედბი.

მომზადებულია phys.org-ის მიხედვით