ყველაზე ძლიერი ბირთვული აფეთქებები

3 სექტემბერს ჩრდილოეთ კორეამ სავარაუდოდ რიგით მეექვსე ბირთვული ცდა ჩაატარა. როგორც ფხენიანში ამბობენ, მათ წყალბადის ბომბი ააფეთქეს, რომლის სიმძლავრესაც სპეციალისტები 100 კილოტონად აფასებენ.

აფეთქების შედეგად, კორეის ნახევარკუნძულზე 6,3 მაგნიტუდის მიწისძვრა მოხდა.

თუ სპეციალისტები არ ცდებიან, მაშინ ჩრდილოეთ კორეის წყალბადის ბომბის სიმძლავრე ხუთჯერ აღემატებოდა აშშ-ის მიერ 1945 წელს ნაგასაკიში ჩამოგდებულ ატომურ ბომბს. თუმცა, ვერც ერთი მათგანი ვერ შეედრება საბჭოთა კავშირის მიერ 1961 წელს აფეთქებულ ბომბს, რომელიც „ბომბების მეფის“ სახელწოდებითაა ცნობილი. აღნიშნული წყალბადის ბომბის სიძლავრე 50 000 კილოტონად არის შეფასებული. 

როგორც პრესა მაშინ წერდა, „ბომბების მეფემ“ აფეთქების ადგილიდან 55 კილომეტრის მანძილზე მდებარე ყველა შენობა გაანადგურა. ბირთვული ცდა ჩრდილოეთ ყინულოვან ოკეანეში მდებარე არქიპელაგ ახალ მიწაზე შედგა. როგორც მაშინ მედია იტყობინებოდა, ბომბის აფეთქების შედეგად, შენობები დაზიანდა ნორვეგიასა და ფინეთშიც. 

ეს წარმოუდგენელი სიძლიერის ბომბი იყო, რომელიც 27 ტონას იწონიდა და მისი სიგრძე 8 მეტრს აღწევდა. ის პარაშუტის მეშვეობით ჩამოაგდეს. ამბობენ, რომ პილოტები და ეკიპაჟის წევრები გადარჩნენ, თუმცა ამის თქმა დანამდვილებით დღეს რთულია. 

საბჭოთა კავშირმა ახალ მიწაზე არაერთი ბირთვული ცდა ჩაატარა, მათ შორის ჩამოაგდეს 24 000-ტონიანი ბომბები. 

კაცობრიობის ისტორიაში დედამიწაზე 2000-ზე მეტი ბირთვული ცდა ჩაატარეს. მათგან ნახევარზე მეტი აშშ-ის ანგარიშზეა. აშშ ასევე არის ერთადერთი სახელმწიფო, რომელმაც ბირთვული იარაღი ომში გამოიყენა.
1952 წელს აშშ-მა პირველი წყალბადის ბომბი გამოსცადა. ატომურ ბომბებზე გაცილებით ძლიერი იარაღი, კოდური სახელწოდებით Ivy Mike წყნარ ოკეანეში მდებარე მარშალის კუნძულებზე გამოსცადეს. მისი სიმძლავრე 10 მეგატონას აღწევდა. აფეთქების შედეგად, წარმოქმნილი ღრუბლის სიმაღლე 50 კილომეტრს, ხოლო სიგანე 100 კილომეტრს აღწევდა. მან მთლიანად გაანადგურა კუნძული ელუგელაბი. 

თუმცა, აშშ-ის მიერ გამოცდილ ყველაზე ძლიერ ბირთვულ იარაღად მაინც Castle Bravo ითვლება. ცდა მარშალის კუნძულებზე 1954 წელს ჩაატარეს. ბომბის სიმძლავრე 5000 კილოტონა უნდა ყოფილიყო, თუმცა მეცნიერებმა შედეგები ვერ გათვალეს და სინამდვილეში მისი სიმძლავრე ამ ციფრს სამჯერ აღემატებოდა. აფეთქების შედეგად წარმოქმნილი ღრუბლის ფართობი 11 000 კვადრტულ კილომეტრს აღემატებოდა. ბირთვული ცდის ადგილთან ახლოს მცხოვრები მოსახლეობა ევაკუირებული იყო, მიუხედავად ამისა, მოგვიანებით რადიაციის ნიშნები გაცილებით შორს მცხოვრებ უამრავ ადამიანს დაუდგინეს. მათ შორის იყვნენ იაპონიის დროშის ქვეშ მცურავი გემის ეკიპაჟის წევრებიც. 

კაცობრიობის ისტორიაში ბირთვული ცდა სულ რვა ქვეყანას აქვს ჩატარებული. მათ შორის ლიდერი აშშ-ია - 1032 ცდა, მას მოსდევს საბჭოთა კავშირი - 715 ცდა, შემდეგია საფრანგეთი - 198 ცდა. გაერთიანებულმა სამეფომ და ჩინეთმა ბირთვული იარაღი 45-ჯერ გამოსცდეს. ინდოეთმა ბირთვული ტესტი სამჯერ, პაკისტანმა კი ორჯერ ჩაატარა. 

აღსანიშნავია, რომ ჩრდილოეთ კორეა ერთადერთი სახელმწიფოა, რომელმაც ბირთვული ცდა XXI-ე საუკუნეში ჩაატარა. 

წყარო: BBC, Washington Post